Với những tín đồ đam mê xe Off-Road chắc hẳn không thể không biết đến dòng xe Lada Niva, biểu tượng vang bóng một thời của ngành công nghiệp ô tô Liên Xô cũ. Đặc biệt hơn, các mẫu xe Lada Niva từng là niềm mơ ước của biết bao người yêu xe Nga tại Việt Nam trong những năm 1990.

Đôi nét về Lada

AvtoVAZ (Volzhsky Avtomobilny Zavod) là một hãng ô tô nổi tiếng ở Nga với các mẫu xe LADA vang bóng một thời. Tuy nhiên, trong quá khứ nhãn hiệu Lada trước đó lại ít được biết đến. Tiền thân của các mẫu xe Lada chính là Zhiguli, dòng xe từng được AvtoVAZ sản xuất trước đó dành riêng cho thị trường nội địa. Mãi sau này, chỉ khi được xuất khẩu sang các nước ngoài Khối Xô Viết cũ, nhãn hiệu Zhiguli trên các xe mới được gắn mác thành Lada.

Lada – Chiếc xe bền bỉ hơn cả một thời đại

Lada Niva từng là một trong những dòng xe được ưa chuộng nhất trong những năm xảy ra Chiến tranh Lạnh giữa Đông Âu và Nga. Những chiếc xe của Lada xuất hiện khắp nơi trên các con đường của các thành phố lớn ở Nga từ Praha tới Astana, Kazakhstan,… Nhà nhà – người người đều rất thích các mẫu xe Lada Niva vì nó rẻ, bền và dễ dàng sửa chữa, thay thế.

Chiếc xe 4×4 đầu tiên

VAZ-2121 Lada Niva (1977) và biến thể VAZ-21212. Chiếc xe đầu tiên xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản

Vào năm 1970, các hãng sản xuất ô tô của Liên Xô được giao một nhiệm vụ rất khó khăn là thiết kế mẫu xe đa địa hình 4×4 thoải mái cho người sử dụng. Ngày 5 tháng 4 năm 1977, các kỹ sư từ Nhà máy Ôtô Volga (VAZ) giới thiệu mẫu xe Vaz-2121 Lada Niva, mở ra một kỷ nguyên mới cho dòng xe SUV.

VAZ-2121 Lada Niva 1977

Khung xe của Vaz-2121 Lada Niva độc lập với hệ thống treo phía trước, các lò xo cuộn cho phép chiếc xe này có thể vượt qua những đoạn đường với địa hình hiểm trở nhất. Vaz-2121 sử dụng động cơ chế hòa khí 1.6 lít sản sinh công suất 80 mã lực và hộp số bốn cấp. Tuy nhiên, chiếc xe chỉ có một màu vàng duy nhất với tên “Golden Ocher”.

VAZ-2121 Lada Niva

Vaz-21212 là một biến thể của Vaz-2121 chỉ thay đổi tay lái sang bên trái, phù hợp với đường phố ở Anh. Tuy nhiên, trước đó Nhật Bản từng chịu sự ảnh hưởng thuộc địa từ phía Anh Quốc.

Do đó, mẫu biến thể Vaz-21212 đã trở nên nổi tiếng trên khắp thế giới và đặc biệt là ở Nhật Bản khi trở thành mẫu xe đầu tiên của Liên Xô được bày bán tại thị trường này.

Vaz-21212 hay BA3-21212 (BA3 cũng là tên gọi của VAZ trong nước)

AZ-21211 / Kopeyka (1978) – Chiếc xe tiết kiệm chi phí nhất 

Phiên bản này được phát triển đặc biệt để xuất khẩu sang các quốc gia nơi mà tiết kiệm chi phí xăng dầu và tiền thuế là những ưu tiên hàng đầu. Dung tích động cơ trên phiên bản này được sửa đổi xuống còn 1.3 lít với công suất 69 mã lực.

VAZ-21211 chiếc xe tiết kiệm chi phí

Vì hạ dung tích nhưng giữ nguyên trọng lượng của các phần khác đã làm cho xe yếu hơn, nhưng bù lại có hiệu quả về tiết kiệm nhiên liệu, và tiền thuế dành cho động cơ 1.3 lít sẽ thấp hơn nhiều so với động cơ 1.6 lít. VAZ-21211 chủ yếu được xuất sang các nước Benelux và Nam Âu.

Lada 4×4 Niva Poch (1980-1989) – Chiếc xe mạnh nhất của Lada

Lada 4×4 Niva Poch là dòng xe mạnh nhất của thương hiệu Lada Niva. Sự ra đời của dòng xe này bắt nguồn từ việc nỗ lực hiện đại hóa cho giải đua xe thể thao Paris Paris-Dakar. Tuy nhiên, không phải những người Nga thực hiện việc này. Chính những người kỹ sư Pháp đã nổ lực không ngừng nghỉ mới tạo ra được mẫu xe mạnh nhất của thương hiệu Lada.

Lada 4×4 Niva Poch sử dụng bộ khung có kết cấu tương tự với của các xe Porsche khi ấy. Động cơ 3.5 lít với 6 xy lanh sản sinh công suất 310 mã lực đã biến Niva Poch thật sự trở thành con quái vật Off Road thời ấy. Mẫu xe được cải tiến qua 8 phiên bản bắt đầu từ năm 1980 đến 1989 thì ngừng sản xuất.

 VAZ-2122 – Chiếc xe dành riêng cho Quân đội Liên Xô vượt mọi địa hình

VAZ-2122 được phát triển riêng theo lệnh trang bị cho quân đội Liên Xô cũ. Nền tảng phát triển là chiếc VAZ-2121 với mái kim loại được thay thế bằng lều vải, giảm bớt tải trọng của xe.

Chiếc xe có hai bình xăng và được trang bị động cơ 1.3 lít. Hệ thống làm mát đã được sửa đổi với đặc điểm sử dụng ít nước làm mát hơn và nhiều không khí hơn vào khoang động cơ. Các cản xe được thiết kế để vượt bất kỳ mọi địa hình nào (từ vượt bùn cho đến lội nước) mà không làm hư hỏng chiếc xe. 

Tuy nhiên, tốc độ khi vượt nước chỉ khoảng 4 km/h. Ngoài ra, một rơ móc kéo (thường được sử dụng trong các xe UAZ) đã được thêm vào xe.

VAZ-21215 – Phiên bản động cơ Diesel đầu tiên (1995-1997)

Vốn dĩ Lada Niva chỉ sản xuất các mẫu xe sử dụng động cơ xăng chế hòa khí nhưng một phiên bản đặc biệt hơn đã xuất hiện. Động cơ diesel trên chiếc VAZ-21215 đã khiến nhiều người khi ấy đều phải ngạc nhiên trước sự thay đổi này. Phiên bản Niva này không được thiết kế cho thị trường nội địa và được sản xuất dành riêng để xuất khẩu sang thị trường Đức.

Động cơ XUD9SD Diesel 1.9 lít Turbo tăng áp hoặc hút khí tự nhiên được vay mượn từ xe Peugeot. Ngoài động cơ, chiếc xe cũng nhận được một số thay đổi về thân xe, sử dụng nhựa thay thế cho phần mặt kim loại ở các cửa xe. Có tất cả 6 phiên bản, chúng đều khác nhau về tùy chọn công suất riêng.

Collector Niva (VAZ-2121B) – Xe bọc thép

Xe bọc thép VAZ-2121B được sản xuất năm 1992 là một bản biến thể của chiếc VAZ-2121 đời đầu tiên. Chiếc xe này được chế tạo với mục đích phục vụ cho các hệ thống ngân hàng, bảo đảm việc vận chuyển dòng tiền an toàn.

Bên cạnh các mẫu xe UAZ bọc thép, Lada Niva cũng muốn có một dòng xe tương tự. Do đó, Lada Niva đã hợp tác với “gã khổng lồ” Togliatti đảm nhận chức năng cung cấp cho các ngân hàng Nga những chiếc xe Collector Niva bọc thép, có thể chống đạn và dễ dàng phòng thủ khi bị tấn công bởi những kẻ đánh cắp hung hăng trong những năm 90.

Lada Niva Cabrio – SUV mui trần 1/2

Để tạo ra sự sửa đổi này, những bộ óc kỹ thuật của Đức đã được sử dụng. Điều đầu tiên nhìn vào, chiếc xe đã được cắt dở một phần mái phía sau khoang hành khách giống như những chiếc UAZ. Các vòm bánh xe được mở rộng và nhô ra đẹp mắt sang hai bên.

Commercial Niva (VAZ-2121F)

Dòng xe này được phát triển đặc biệt để xuất khẩu sang các nước không thuộc Khối Liên Xô cũ, nơi yêu cầu phần thân xe phải rộng hơn. Phía sau của chiếc xe thực sự đã được biến thành một khoang chở hàng. Các cửa sổ phía sau đã được bịt kín bằng cách chèn kim loại, và không có hàng ghế sau.

Niva for travel (VAZ-2121 “Auviga”) – “Ngôi nhà di động”

Chiếc xe được chia làm hai phần bao gồm phần đầu là một chiếc bán tải được làm từ một chiếc Niva Lada Niva Cabrio và phần thứ hai được gắn chặt bằng những con vít cố định. Đây thực sự là một căn phòng có cửa sổ và cửa ra vào. Phần này có một trục bánh xe, hoàn toàn giống với chiều dài cơ sở của bất kỳ chiếc VAZ-2121 nào khác.

Beach Niva (VAZ-212183 “Landole”) – Mẫu xe Off Road không có cửa

Tất cả các cửa đều được loại bỏ, phần khung được giữ nguyên. Tuy nhiên,VAZ-212183 cũng giống như chiếc Lada Niva Cabrio, phần mái sau bị loại bỏ. Xe được trang bị tay lái trợ lực cùng hai thùng xăng lớn có sức chứa 70 lít mỗi thùng. Và đúng như tên gọi, chiếc xe này được thiết kế dành riêng để đi trong mùa hè.

City Niva (Lada 4×4 “Urban”) – Chiếc xe dành riêng cho đường đô thị

Một trong những cải tiến mới nhất là mẫu Lada 4×4 Urban, hiện vẫn đang được AvtoVAZ sản xuất. Cản trước và lưới tản nhiệt được sửa đổi, sử dụng bánh xe với đường kính 18 inch nhỏ gọn, dễ dàng di chuyển trong thành phố.

Ngoài ra, xe còn được trang bị cửa sổ điện, gương điện được sưởi ấm, ghế có sưởi và điều hòa. Nhà sản xuất cung cấp 9 tùy chọn màu sắc khác nhau. Động cơ xăng 1.7 lít sản sinh công xuất 83 mã lực cùng hộp số sàn 5 cấp.

Các mẫu xe ôtô Nga hiện nay thường dường như không phổ biến trên thế giới và có phần bị lãng quên vì thị hiếu và nhu cầu sử dụng của khách hàng ngày một thay đổi. Thế nhưng, ta không thể phủ nhận những đóng góp to lớn mà nền công nghiệp ô tô Liên Xô nói chung và hãng Lada nói riêng cho ngành ô tô. Chính những mẫu xe lỗi thời này đã từng là niềm mơ ước của biết bao người toàn thế giới và từng là nền tảng cơ bản để phát triển những mẫu xe hiện đại ngày nay.

Nguồn Oto-hui – Theo Olade, Wiki

2 COMMENTS

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here